Ο προσανατολισμός του φωτεινού ποιητή

Ο Οδυσσέας Αλεπουδέλης ήταν και είναι περισσότερο γνωστός με το καλλιτεχνικό του ψευδώνυμο Οδυσσέας Ελύτης, γεννήθηκε στο Ηράκλειο Κρήτης στις 2 του Νοέμβρη του 1911 και εξέπνευσε στην Αθήνα, στις 18 Μάρτη του 1996, αποτέλεσε έναν από τους εμβληματικότερους κονδυλοφόρους με καλλιτεχνική φλέβα.
Ήταν από εκείνους τους ποιητές, δοκιμιογράφους, που άνηκαν στη λογοτεχνική γενιά του ’30, αλλά που δεν είναι σίγουρο ότι άνηκαν και στο δόγμα του Θεοτοκά. Δεν ήταν μόνο το γεγονός του ότι το 1979 κέρδισε το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας, ήταν αυτός που δημιούργησε άθελα του την Τουριστική εικόνα για τη χώρα μας, χαρακτηρίζοντας την, μέσα από τα έργα του, ως την πιο λαμπερή και πιο φωτεινή της Μεσογείου. Μερικά από τα πλέον δημοφιλή ποιητικά του έργα ήταν, τα Άξιον Εστί, ο Ήλιος ο πρώτος καθώς και οι Προσανατολισμοί.
Κατά τους ειδικούς επενέργησε καταλυτικά ούτως ώστε να διαμορφωθεί ένα απόλυτα προσωπικό ποιητικό ιδίωμα, το οποίο τον κατέταξε και κατηγοριοποίησε στους βασικούς θεμελιωτές της ανανέωσης της εθνικής μας ποίησης, ωστόσο το χαρακτηριστικό αυτό, ήταν προϊόν της επίδρασης που είχε πάνω του η ποίηση του μεγάλου Ελιάρ που είχε μελοποιήσει κατά το παρελθόν. Αντικειμενικά αυτό που επενέργησε πάνω του, ούτως ώστε να φτάσει στον Όλυμπο της Ελληνικής Λογοτεχνίας από καταβολής του νέου Ελληνικού Κράτους, ήταν το γεγονός της μελοποίησης τους από συνθέτες παγκόσμιας κλάσης με επιπλέον οφέλη την διείσδυση του στις λαϊκές μάζες της πατρίδας μας.
Ένα ακόμα σπουδαίο γεγονός, αλλά περισσότερο φαινομενικά, ήταν ότι οι συλλογές του είχαν μεταφραστεί σε έναν πολύ μεγάλο όγκο γλωσσών ανά την υφήλιο.
Ο Οδυσσέας Ελύτης, πέραν των πολλών και σπουδαίων μεταφράσεων σε ποιητικές συλλογές, αλλά και σε σημαντικό αριθμό θεατρικών έργων, παρουσίασε και ο ίδιος με πολύ σπουδαία ανταπόκριση και αντίστοιχα δικά του έργα ως Καλλιτεχνικό Κριτικός, θυμίζοντας εδώ πέρα, ότι υπήρξε βασικό μέλος της Διεθνούς Ένωσης Κριτικών Έργων Τέχνης και της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Κριτικής, αντιπρόσωπος στις Rencontres Internationales της Γενεύης και Incontro Romano della Cultura της Ρώμης, αποδείχνοτνας με αυτές τις συμμετοχές του την σημαντικότητα της γνώμης που εξέφραζε πάνω στον μέχρι τότε ζωντανό Ευρωπαϊκό Πολιτισμό, που τότε και εμπνέονταν και δημιουργούσε απρόσκοπτα και ανεμπόδιστα, σχολές, υποσχολές και καλλιτεχνικά ρεύματα, που σήμερα ως γνωστόν, όχι μόνο αδυνατεί, αλλά ενυπάρχει στα συντρίμμια του σήμερα, από τους κανόνες της “αγοραίας”¨λογικής.
Όπως και ο Γιάννης Ρίτσος εντάσσονταν στη στην γενιά του ’30, ουδόλως σχετίζεται με τον πυρήνα της λογικής του Θεοτοκά όπως προείπαμε παραπάνω, τουλάχιστον στο περιεχόμενο κι αυτό αποδείχνεται στη φάση των μεταφράσεων του στο μεγάλο Ελυάρ και όχι μόνο σε αυτόν φυσικά.
Όπως και ο Ρίτσος, υπήρξε λάτρης και εκφραστής του μοντερνισμού, έτσι κι αυτός αν και ο Ελύτης μαζί με τον Εμπειρίκο πήγαν τα πράγματα ένα κλικ παραπέρα, αφού οι δυο τελευταίοι αποτιμήθηκαν με το παρακάτω μότο του πρώτου(Εμπειρίκου δηλαδή), «Υπερρεαλισμός, μια νέα ποιητική σχολή».

Περισσότερα

Η Άρνηση του φωτεινού τοπίου στο Σεφέρη

Ο Γεώργιος Σεφέρης, ήταν η άρνηση στο φωτεινό τοπίο της σαγήνης του τουριστικού γίγνεσθαι, μια σκληρή στροφή ανεκπλήρωτης αγάπης, πότε από κάποια κρυφά ποιήματα γεμάτα από γκρίζες αποχρώσεις και πότε από κάποια δανεισμένα στιχάκια του περιθωρίου κάτω από την αντανάκλαση του αντανακλώμενου φωτός της της πανσελήνου, που ταξίδευαν χωρίς καμία ελπίδα με μια σχεδία σαν σανίδα σωτηρίας, στη στέρνα μιας επαναλαμβανόμενης ιστορίας. Μιας στέρνας που μετατρέπεται σε θάλασσα που πάνω της συνεχίζεται το ταξίδι και στα ημερολόγια καταστρώματος καταγράφεται η συνεχόμενη ακύρωση κάθε ελπίδας, κάθε μόχθου και κάθε πόνου, που βυθίζουν τη χαρά στις γραμμές των οριζόντων.
Αυτός ήταν ο παμμέγιστος ποιητής, που λάτρεψαν, ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Θεόδωρος Αγγελόπουλος και τόσοι πολλοί, ως τον ποιητή του εγκαταλελειμμένου, του τραγικού και του αλληλεξαρτώμενου από τις συνθήκες μιας εποχής που η δίψα της αγάπης ήταν τόσο μεγάλη, όσο και ροπή του ρόδου προς την αποξήρανση του.

Περισσότερα

Ο ποιητής με το εκκρεμές

Ο ποιητής με το εκκρεμές, μετρούσε τον χρόνου του πόνου και τα βάσανα ενός λαού καταγράφοντας τα, σαν άλλος νυχτερινός επισκέπτης των πολύπαθων ονείρων του, που εμφυσούσαν τα πάθη μιας εποχής που ο υπόκοσμος και το παρακράτος έγιναν οι κυνηγοί τους και οι βασανιστές των ανθρώπων με τα ταμπούρλα.
Ήταν αυτός που μεθοδικά και ποιητικά αποτύπωσε τα πονεμένα βλέμματα των συζύγων, των αδελφάδων, των θυγατέρων, των ερωμένων, η απλά των μοναχικών γυναικών των εκτοπισμένων και όχι μόνο, που η θλίψη τους και δάκρυ τους θύμιζε αυτό των ιπποειδών που βλέπουν το τέλος τους να πλησιάζει.
Ήταν o ίδιος, που σαν γεωργός έπλαθε στα λιβάδια της ποίησης την ομορφιά του μέλλοντος, που έφτιαξε το απάνθισμα της καλλιεργώντας τις βιολέτες του Φθινοπώρου μέσα στην καρδία της Άνοιξης.

Περισσότερα